Betalingsproblemen zijn een van de grootste risico's bij internationaal zakendoen. Goed presteren als leverancier is geen garantie voor tijdige betaling. In onze praktijk begeleiden wij Nederlandse ondernemers die maandenlang wachten op betaling van buitenlandse klanten. Met slimme contractuele afspraken — voorafgaand aan het probleem — verkleint u het risico aanzienlijk. Hoe richt u uw contract zo in dat betaling een procedurele kwestie wordt in plaats van een onderhandeling?
Wat is het juridische probleem?
Internationale betalingen verlopen via verschillende routes, valuta en jurisdicties. Een vordering innen in het buitenland is kostbaar en tijdrovend. Bij faillissement van de afnemer staat u vaak achteraan in de rij. Zonder zekerheden, garanties of contractuele incentives is uw positie zwak. Een contract dat alleen de betalingstermijn noemt biedt nauwelijks bescherming bij wanbetaling.
Wat zegt de wet?
Binnen de EU geldt Richtlijn (EU) 2011/7/EU bestrijding betalingsachterstand. In Nederland uitgewerkt in artikel 6:119a BW (handelsrente) en artikel 6:96 BW (incassokosten). Voor B2B-vorderingen ontstaat automatisch handelsrente (8 procent boven ECB-refi-rente) en minimaal 40 euro incassokosten na 30 dagen, tenzij anders overeengekomen tot maximaal 60 dagen.
Voor eigendomsvoorbehoud geldt artikel 3:92 BW. Het Weens Koopverdrag regelt betaling in artikelen 53-65. Voor letters of credit gelden ICC UCP 600. Op EU-niveau biedt Verordening (EU) 1896/2006 het Europees betalingsbevel voor onbestreden grensoverschrijdende vorderingen.
Welke risico's lopen bedrijven?
U riskeert verlies van de hele vordering bij faillissement of fraude. Internationale procedures kosten al snel meer dan de vordering. Cashflowproblemen ontstaan door late betalingen. Valutaschommelingen kunnen marges verder uithollen. Zonder duidelijke contractuele afspraken over rente, kosten en zekerheidsstelling krijgt u zelden de volledige schade vergoed. Eigendomsvoorbehoud kan in het buitenland werken onder andere voorwaarden dan u verwacht.
Praktisch voorbeeld uit onze praktijk
Wij begeleidden een Nederlandse exporteur die installaties leverde aan een Turkse klant op rekening. De klant betaalde niet en ging failliet. Zonder letter of credit, aanbetaling of eigendomsvoorbehoud in een naar Turks recht effectieve vorm verloor de exporteur 380.000 euro. Bij hercontractering bouwden wij in: 30 procent aanbetaling, irrevocable letter of credit voor het saldo, eigendomsvoorbehoud volgens Turks recht en exportkredietverzekering bij Atradius DSB. Volgende leveringen volledig en tijdig betaald.
Wat kunt u doen?
Werk waar mogelijk met aanbetaling, letter of credit of bankgarantie. Neem expliciete betalingstermijnen, rente en incassokosten op. Regel eigendomsvoorbehoud in de vorm die geldig is in het land van levering. Spreek opschortings- en beëindigingsrechten af bij wanbetaling onder artikel 6:262 BW. Sluit een exportkredietverzekering voor grote leveringen. Zie ook ons artikel over Bankgaranties bij internationale transacties.