Een franchisecontract is een overeenkomst waarbij de franchisor knowhow, merk en operationele formule levert aan een franchisenemer tegen vergoeding. Internationale franchising biedt snelle groei zonder zware investeringen. In onze praktijk begeleiden wij Nederlandse franchisers bij uitbreiding naar de EU en daarbuiten. Lokale franchisewetten, mededingingsrecht en bescherming van franchisenemers verschillen sterk per land. Een doordacht juridisch raamwerk voorkomt schadeclaims en netwerkverlamming.
Wat is het juridische probleem?
Franchising combineert merklicentie, knowhow-overdracht, operationele richtlijnen en commerciele samenwerking. Internationaal varieren regels rond pre-contractuele disclosure, bescherming van franchisenemers, opzegging en goodwill. Mededingingsrecht beperkt exclusiviteit en prijsafspraken. Verkeerde keuzes leiden tot nietige clausules, schadeclaims en stagnatie van het netwerk.
Wat zegt de wet?
In Nederland geldt de Wet Franchise (artikel 7:911-7:922 BW, sinds 1 januari 2021) met dwingende voorinformatie (artikel 7:913 BW), instemmingsrechten franchisenemers (artikel 7:921 BW) en goodwillregeling. Verordening (EU) 2022/720 (verticale overeenkomsten) regelt exclusiviteit en non-compete in franchise. Frankrijk kent de Loi Doubin (artikel L330-3 Code de commerce); de VS de FTC Franchise Rule.
Voor merken in franchise geldt de EU Merkenverordening (2017/1001) en Madrid Protocol voor internationale registratie. Goodwillvergoedingen bij beëindiging worden in sommige landen analoog aan handelsagentuur toegepast.
Welke risico's lopen bedrijven?
Niet-naleving van disclosure-verplichtingen leidt tot vernietigbaarheid van het contract onder artikel 7:917 BW. Te ruime concurrentiebedingen worden gematigd. Onhandige royaltystructuren raken artikel 101 VWEU. Bij beëindiging dreigen claims voor gedane investeringen en goodwill, vooral in landen met sterke franchisee-bescherming. Verlies van merkrechten in jurisdicties zonder tijdige eigen registratie ondermijnt het hele franchiseconcept.
Praktisch voorbeeld uit onze praktijk
Wij vertegenwoordigden een Nederlandse retailer die master franchise gaf voor Italië aan lokale partner. De partner registreerde het merk niet, terwijl het contract dit veronderstelde. Een lokale concurrent legde het merk vast en blokkeerde verdere expansie. Bij hercontractering bouwden wij in: merkregistratie door franchisor zelf via Madrid Protocol vóór elke nieuwe markt, contractuele verplichting tot melding van inbreuk, exclusief recht tot procedures. Bij volgende inbreuk werd binnen vier maanden succes geboekt.
Wat kunt u doen?
Registreer merken zelf in alle relevante landen via Madrid Protocol vóór u franchiset. Volg disclosure- en registratievereisten nauwgezet (artikel 7:913 BW in Nederland). Stem royalty, fees en marketingbijdrage af op markt en Verordening 2022/720. Regel knowhow-bescherming en exit. Bouw masters in alleen waar strategisch en juridisch passend. Zie ook ons artikel over Internationale licentieovereenkomsten.