Brexit is de juridische uittreding van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie, voltooid op 31 januari 2020 met de overgangsperiode tot 31 december 2020. Sinds 1 januari 2021 geldt het VK voor EU-doeleinden als derde land. In onze praktijk zien wij nog steeds contracten van Nederlandse ondernemers met Britse partijen die niet zijn geactualiseerd. Daardoor functioneren rechtskeuze-, forumkeuze- en executierechten niet zoals voorheen.
Wat is het juridische probleem?
Rechtskeuze blijft mogelijk maar functioneert anders. Brussel I-bis (Verordening (EU) 1215/2012) geldt niet meer in het VK. Erkenning en tenuitvoerlegging van Britse vonnissen in EU verloopt sinds 2021 niet meer automatisch. Voor douane, productregels, BTW en privacy gelden nieuwe regimes. Wie een oud contract gebruikt, riskeert dat de afgesproken handhavingsroute feitelijk niet meer werkt.
Wat zegt de wet?
De Handels- en samenwerkingsovereenkomst EU-VK (TCA, 2020) regelt veel handelszaken maar geen civielrechtelijke samenwerking. Rome I (Verordening 593/2008) blijft het VK toepassen als retained law. Brussel I-bis is vervangen. Per 1 juli 2025 trad het VK toe tot het Haags Vonnissenverdrag 2019, waardoor erkenning van uitspraken op basis van exclusieve forumkeuze vereenvoudigt. Het Haags Forumkeuzeverdrag 2005 geldt sinds 2021.
Voor sancties geldt sinds Brexit de UK Sanctions and Anti-Money Laundering Act 2018, parallel aan EU-sancties (Verordening 833/2014). Voor data is het EU adequaatheidsbesluit (juni 2021) van toepassing tot in elk geval 2026.
Welke risico's lopen bedrijven?
Bestaande forumkeuzes voor Britse rechters worden niet meer automatisch erkend in EU. Tenuitvoerlegging van Britse vonnissen verloopt trager. Britse algemene voorwaarden kunnen botsen met de EU-regels rond kennisgeving en consumentenrecht. Douane- en productregels vereisen aanpassing van leveringsvoorwaarden. Privacyvereisten onder GDPR en UK Data Protection Act 2018 vragen om extra waarborgen bij datatransfers.
Praktisch voorbeeld uit onze praktijk
Wij begeleidden een Nederlandse exporteur met installaties aan een Britse klant op basis van een contract uit 2019 met forumkeuze voor de Engelse High Court. Bij een geschil verkreeg de cliënt een Engels vonnis. Tenuitvoerlegging in Nederland verliep onder artikel 431 Rv via een nieuwe procedure — aanzienlijk trager dan onder Brussel I-bis. Bij hercontractering kozen wij voor NAI-arbitrage in Den Haag onder Nederlands recht, met internationale uitvoerbaarheid via het New York Verdrag 1958.
Wat kunt u doen?
Actualiseer alle Britse contracten op rechtskeuze, forumkeuze en geschillenbeslechting. Overweeg arbitrage voor maximale internationale uitvoerbaarheid. Pas leveringsvoorwaarden aan op douane- en productregels. Beoordeel datatransfers op AVG- en UK GDPR-vereisten. Voor doorlopende relaties: bouw sanctieclausules in. Laat lopende contracten herzien door een advocaat internationaal handelsrecht. Zie ook ons artikel over Engels recht of Nederlands recht: wat kiest u?